Data ostatniej aktualizacji: 2007-10-20 19:20
ROZPORZĄDZENIE
PREZYDENTA RZECZYPOSPOLITEJ
z dnia 16 marca 1928 r.
O POŁOŻNYCH.
(jednolity tekst)
Na podstawie art. 44 ust. 6 Konstytucji i ustawy z dnia 2 sierpnia 1926 r. o upoważnieniu Prezydenta Rzeczypospolitej do wydania rozporządzeń z mocą ustawy (Dz. U. R. P. Nr 78, poz. 443) postanawiam, co następuje:
I. Praktyka położnicza.
Art. 1.
Prawo wykonywania zawodu i używania tytułu położnej przysługuje osobom, które:
1) posiadają obywatelstwo polskie i
2) ukończyły jedną z państwowych szkół położnych, lub samorządowych szkół położnych, określonych w art. 6 ust. 2, względnie złożyły przepisany egzamin po ukończeniu jednej z prywatnych szkół położnych, wymienionych w art. 6 ust. 2 niniejszego rozporządzenia.
Art. 2.
1. Wojewoda (Komisarz Rządu na m. st. Warszawę) może przyznać prawo wykonywania zawodu i używania tytułu położnej;
1) osobom, które ukończyły równorzędną szkołę położnych zagranicą i posiadają obywatelstwo polskie, oraz
2) osobom, które odpowiadają warunkom wyszkolenia, określonym w art. 1 lub pkt. 1 niniejszego ustępu, a nie posiadają obywatelstwa polskiego.
2. W przypadkach, przewidzianych w ust. 1 pkt. 2 niniejszego artykułu, pozwolenia mogą być udzielane tylko na określony przeciąg czasu i z zastrzeżeniem prawa wzajemności.
Art. 3.
1. Obowiązki i uprawnienia położnych obejmują:
1) udzielanie wskazówek w zakresie higieny i dietetyki ciąży,
2) higieniczną opiekę i pomoc przy porodzie prawidłowym,
3) higieniczną opiekę połogu,
4) pierwszą pomoc w nagłych przypadkach w ciąży, przy porodzie i w połogu - do czasu przybycia lekarza,
5) higieniczną opiekę nad noworodkiem i poradę co do jego pielęgnowania i karmienia.
2. W wykonywaniu zawodu położne stosować się winny do położnych, która zostanie ogłoszona w drodze rozporządzenia wykonawczego.
Art. 4.
1. Przed rozpoczęciem wykonywania zawodu położne obowiązane są zarejestrować się u wojewódzkiej władzy administracji ogólnej, składając dowody posiadanych uprawnień zawodowych.
2. O miejscu zamieszkania, zmianie adresu względnie zaniechaniu wykonywania zawodu położne obowiązane są każdorazowo zawiadomić powiatową władzę administracji ogólnej.
Art. 5.
1. Wojewódzka władza administracji ogólnej może pozbawić położne prawa wykonywania zawodu stale lub czasowo w tych przypadkach, kiedy zostanie stwierdzone, że położne dotknięte są niedołęstwem, chorobą lub nałogiem, wykluczającymi możność ponoszenia odpowiedzialności za pracę zawodową lub zagrażającymi zdrowiu ludzkiemu.
2. Stwierdzenie istnienia takiego niedołęstwa, choroby lub nałogu winno być dokonane w drodze badania przez urzędową komisję lekarską, której skład i postępowanie określi rozporządzenie wykonawcze.
II. Szkoły położnych.
Art. 6.
1. Szkoły położnych, których ukończenie uprawnia do wykonywania zawodu i używania tytułu położnych, są zakładane i prowadzone przez Państwo.
2. Na podstawie zezwolenia wojewódzkiej władzy administracji ogólnej mogą być zakładane szkoły położnych również przez związki komunalne oraz przez inne osoby prawne i fizyczne. Absolwentki tych ostatnich szkół mogą uzyskać prawo wykonywania zawodu położnych po złożeniu egzaminu w jednej z państwowych szkół położnych względnie przed specjalną komisją egzaminacyjną, której skład i czynności oznaczone będą w rozporządzeniu wykonawczym.
3. Zastrzeżenie to nie dotyczy szkół położnych, zakładanych przez związki komunalne, których ukończenie uprawnia do wykonywania zawodu i używania tytułu położnej na równi z ukończeniem państwowej szkoły położnych.
Art. 7.
1. Szkoły położnych mogą być zakładane jedynie przy szpitalach publicznych i zakładach położniczych, odpowiadających potrzebom nauczania i rozporządzających liczbą co najmniej 40 łóżek położniczych.
2. W razie gdyby szkoła położnych miała być założona przy szpitalu położniczym, bądź zakładzie, będącym pod zwierzchnim nadzorem Ministra Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego, wszelkie zarządzenia, dotyczące organizacji szkoły, wydawane będą w porozumieniu z Ministrem Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego.
Art. 8.
Warunki, którym winny odpowiadać kandydatki, wstępujące do szkół położnych , są następujące:
1) ukończenie przynajmniej szkoły powszechnej,
2) ukończony 18-ty oraz nie przekroczony 35-ty rok życia,
3) Uzdolnienia fizyczne i umysłowe,
4) nienaganne prowadzenie się.
Art. 9.
1. Okres nauczania w szkołach położnych trwa dwa lata. Program nauczania, a jeżeli chodzi o szkoły państwowe i samorządowe - także statut i regulamin szkoły oraz instrukcje dla personelu szkoły, zostaną wydane w drodze rozporządzenia wykonawczego.
2. Ponadto, w drodze rozporządzenia wykonawczego określone zostaną warunki prowadzenia prywatnych szkół położnych.
3. Minister Opieki Społecznej może zezwolić na zmniejszenie okresu nauczania w szkołach położnych, jednak nie więcej jak do 12 miesięcy.
Art. 10.
1. Szkoły położnych obowiązane są do utrzymywania osobnych internatów dla swych uczennic. Zamieszkiwanie uczennic poza internatem jest wzbronione.
2. Postanowienia niniejszego artykułu obowiązywać będą od chwili wydania rozporządzenia Ministra Opieki Społecznej, które określi szczegółowo przepisy co do prowadzenia i koniecznego zaopatrzenia internatów.
Art. 11.
Istniejące w chwili wejścia w życie niniejszego rozporządzenia szkoły położnych, które nie odpowiadają warunkom, wyszczególnionym w art. 7 ust. 1 niniejszego rozporządzenia, zostaną zamknięte po ukończeniu bieżącego roku szkolnego. Zamknięciu ulegną również te istniejące szkoły położnych, które w terminie 6-ciu miesięcy od dnia wejścia w życie niniejszego rozporządzenia nie uzyskają wymaganego postanowieniami ust. 2 art. 6 zezwolenia Ministra Opieki Społecznej.
III. Przeszkalanie położnych.
Art. 12.
1. Położne obowiązane są do odbywania perjodycznych uzupełniających kursów przeszkolenia.
2. Okresy odbywania kursów, program i czas trwania kursów określone zostaną w drodze rozporządzenia wykonawczego.
Art. 13.
W wypadkach zaprzestania wykonywania zawodu dłużej, niż przez jeden rok oraz w wypadkach stwierdzenia niedostatecznej znajomości zawodu, powiatowa władza administracji ogólnej może zobowiązać położną do odbycia uzupełniającego kursu przeszkolenia poza terminem określonym w rozporządzeniu wykonawczym (art. 12 ust. 2) - pod rygorem wzbronienia wykonywania czynności położnych.
Art. 14.
Powiatowa władza administracji ogólnej może w wypadkach wyjątkowych zwolnić położną z obowiązku odbycia uzupełniającego kursu przeszkolenia, przewidzianego art. 12 niniejszego rozporządzenia.
IV. Postanowienia ogólne.
Art. 15.
Osobom, które zostały zarejestrowane przez władze administracji ogólnej przed wejściem w życie niniejszego rozporządzenia przysługuje prawo wykonywania zawodu i używania tytułu położnej, a to na zasadzie i w granicach przepisów, obowiązujących do dnia wejścia w życie niniejszego rozporządzenia.
Art. 16.
1. Zarejestrowana położna, wezwana do rodzącej, jest obowiązana udzielić jej pomocy o każdej porze, jeżeli nie zachodzi poważna ku temu przeszkoda.
2. Każdej położnej, która udzieliła pomocy lub przybyła do jej udzielenia, należy się odpowiednia zapłata za trud oraz zwrot rzeczywistych i usprawiedliwionych wydatków. W braku dobrowolnej umowy, położna obowiązana jest przyjąć wynagrodzenie według taksy, którą ustala wojewoda (Komisarz Rządu m. st. Warszawy).
Art. 17.
Nadzór i kontrola nad wykonywaniem czynności położnych i przeszkoleniem położnych należy, o ile rozporządzenie niniejsze inaczej nie stanowi, do powiatowych władz administracji ogólnej
Art. 18.
1. Naruszenia przepisów niniejszego rozporządzenia oraz rozporządzeń lub zarządzeń, wydanych na jego podstawie, o ile dany czyn nie ulega karze surowszej, będą karane aresztem do 6 tygodni i grzywną do 75.000 zł lub jedną z tych kar.
2. W razie niemożności ściągnięcia grzywny władza orzekająca oznaczy w orzeczeniu karę zastępczego aresztu według swego uznania, jednak nie ponad 2 tygodnie.
3. Do orzekania karnego powołane są powiatowe władze administracji ogólnej.
4. Żądanie przekazania sprawy sądowi nie wstrzymuje ściągnięcia grzywny.
Art. 19.
Przepisy rozporządzenia niniejszego nie naruszają specjalnych uprawnień, przewidzianych w umowach międzynarodowych, w warunkach i granicach, w umowach tych ustalonych.
Art. 20.
Wykonanie niniejszego rozporządzenia porucza się Ministrowi Opieki Społecznej, a w zakresie orzecznictwa karnego Ministrowi Spraw Wewnętrznych i Ministrowi Sprawiedliwości.
Art. 21.
1. Rozporządzenie niniejsze wchodzi w życie po upływie 30 dni od dnia ogłoszenia i obowiązuje na całym obszarze Rzeczypospolitej.
2. Jednocześnie z wejściem w życie niniejszego rozporządzenia tracą moc obowiązującą wszystkie dotychczasowe przepisy, normujące wykonywanie czynności i szkolenia położnych.
