Data ostatniej aktualizacji: 2007-12-13 17:57 Ten artykuł czytano już: 2500 razy !
ii) turystyki;
iii) usług pocztowych;
e) w przypadku osób wykonujących pracę w transporcie kolejowym:
i) których działalność nie jest ciągła;
ii) którzy spędzają czas pracy w pociągach; lub
iii) których działalność jest powiązana z rozkładami jazdy transportu oraz ma na celu zapewnienie ciągłości oraz regularności ruchu;
f) w okolicznościach wymienionych w art. 5 ust. 4 dyrektywy 89/391/EWG;
g) w przypadkach wypadków lub w przypadkach bliskiego ryzyka wypadku.
4. Zgodnie z ust. 2 niniejszego artykułu można stosować odstępstwa od art. 3 oraz 5:
a) w przypadku działań związanych z pracą w systemie zmianowym, za każdym razem kiedy pracownik zmienia zmianę i nie może mieć dobowego i/lub tygodniowego okresu odpoczynku między końcem jednej i początkiem następnej zmiany;
b) w przypadku działań odnoszących się do przerywanego czasu pracy w ciągu doby, szczególnie w odniesieniu do personelu sprzątającego.
5. Zgodnie z ust. 2 niniejszego artykułu można stosować odstępstwa od art. 6 oraz art. 16 lit. b) w przypadku lekarzy stażystów, zgodnie z przepisami określonymi w akapitach od drugiego do siódmego niniejszego ustępu.
W odniesieniu do art. 6 można pozwolić na odstępstwa wskazane w akapicie pierwszym w pięcioletnim okresie przejściowym rozpoczynającym się dnia 1 sierpnia 2004 r.
Państwa Członkowskie mogą zachować do dwóch lat więcej, jeżeli jest to niezbędne, w celu uwzględnienia trudności w spełnieniu przepisów dotyczących czasu pracy odnoszących się do ich obowiązków w zakresie organizacji i świadczenia usług zdrowotnych i opieki medycznej. Na co najmniej sześć miesięcy przed upływem okresu przejściowego zainteresowane Państwo Członkowskie informuje Komisję, z podaniem uzasadnienia, tak by Komisja po przeprowadzeniu stosownych konsultacji mogła wydać opinię w ciągu trzech miesięcy po otrzymaniu takiej informacji. W przypadku gdy Państwo Członkowskie nie postępuje zgodnie z opinią Komisji, usprawiedliwia swoją decyzję. Zawiadomienie oraz uzasadnienie Państwa Członkowskiego, jak również opinię Komisji, publikuje się w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej i przekazuje Parlamentowi Europejskiemu.
Państwa Członkowskie mogą mieć dodatkowe okresy do jednego roku, jeżeli jest to niezbędne, w celu uwzględnienia wyjątkowych trudności w wypełnianiu obowiązków określonych w akapicie trzecim. Państwa Członkowskie zachowują procedurę wymienioną w tym akapicie.
Państwa Członkowskie zapewniają, że w żadnym przypadku wymiar tygodniowego czasu pracy nie przekracza średnio 58 godzin w ciągu pierwszych trzech lat okresu przejściowego, średnio 56 godzin w odniesieniu do następnych dwóch lat oraz średnio 52 godzin w odniesieniu do każdego pozostałego okresu.
Pracodawca zasięga opinii przedstawicieli pracowników w odpowiednim czasie w celu osiągnięcia porozumienia, w jakimkolwiek możliwym przypadku, w sprawie uzgodnień stosowanych w odniesieniu do okresu przejściowego. W granicach wymienionych w akapicie piątym takie porozumienie może obejmować:
a) średni tygodniowy wymiar czasu pracy w trakcie okresu przejściowego; oraz
b) środki, które mają być przyjęte w celu zmniejszenia tygodniowego wymiaru czasu pracy do średnio 48 godzin do zakończenia okresu przejściowego.
W odniesieniu do art. 16 lit. b) odstępstwa wskazane w akapicie pierwszym są możliwe, pod warunkiem że okres rozliczeniowy nie przekracza 12 miesięcy, w trakcie pierwszej części okresu przejściowego określonego w akapicie piątym oraz sześciu miesięcy w częściach następnych.
Artykuł 18
Odstępstwa w drodze układów zbiorowych
Odstępstwa od art. 3, 4, 5, 8 oraz 16 mogą być stosowane w drodze układów zbiorowych oraz porozumień zawartych między partnerami społecznymi na szczeblu krajowym i regionalnym lub, w zgodzie z zasadami przez nich ustalonymi, w drodze układów zbiorowych oraz porozumień zawartych między partnerami społecznymi na niższym szczeblu.
W Państwach Członkowskich, w których nie ma systemu ustawowego, zapewniającego zawieranie układów zbiorowych oraz porozumień zawieranych między partnerami społecznymi na szczeblu krajowym i regionalnym, w sprawach objętych niniejszą dyrektywą, lub w tych Państwach Członkowskich, w których istnieją specjalne ramy legislacyjne w tym celu oraz w jego granicach, mogą, w zgodzie z ustawodawstwem krajowym i/lub praktyką, pozwolić na odstępstwa od art. 3, 4, 5, 8 oraz 16 w drodze układów zbiorowych oraz porozumień zawartych między partnerami społecznymi na właściwym szczeblu porozumienia.
Odstępstwa przewidziane w akapitach pierwszym i drugim są dozwolone, pod warunkiem że odpowiednie równoważne wyrównawcze okresy odpoczynku przyznaje się zainteresowanym pracownikom lub, w wyjątkowych przypadkach, jeżeli nie jest możliwe z obiektywnych powodów przyznanie takich okresów, zainteresowanym pracownikom przyznaje się właściwą ochronę.
Państwa Członkowskie mogą ustanowić zasady:
a) w celu zastosowania niniejszego artykułu przez partnerów społecznych; oraz
b) w celu rozszerzenia postanowień układów zbiorowych lub porozumień zawartych w zgodności z niniejszym artykułem na innych pracowników w zgodzie z ustawodawstwem krajowym i/lub praktyką.
Artykuł 19
Ograniczenia odstępstw od okresów rozliczeniowych
Prawo wyboru odstępstwa od art. 16 lit. b), przewidziane w art. 17 ust. 3 oraz w art. 18, nie może skutkować ustanowieniem okresu rozliczeniowego przekraczającego sześć miesięcy.
Jednakże Państwa Członkowskie mają prawo wyboru, z zastrzeżeniem zgodności z zasadami ogólnymi odnoszącymi się do ochrony bezpieczeństwa i zdrowia pracowników, zezwolenia, z przyczyn obiektywnych lub technicznych lub przyczyn dotyczących organizacji pracy, na układy zbiorowe lub porozumienia zawierane między partnerami społecznymi w celu ustanowienia okresów rozliczeniowych w żadnym przypadku nieprzekraczających 12 miesięcy.
Przed dniem 23 listopada 2003 r. Rada, na podstawie wniosku Komisji wraz ze sprawozdaniem z szacunków, ponownie bada przepisy niniejszego artykułu oraz decyduje, jakie działania podjąć.
Artykuł 20
Pracownicy wykonujący pracę w trasie oraz praca na urządzeniach oddalonych od brzegu
1. Artykuły 3, 4, 5 oraz 8 nie mają zastosowania do pracowników wykonujących pracę w trasie.
Państwa Członkowskie przyjmują jednakże niezbędne środki w celu zapewnienia, że tacy pracownicy wykonujący pracę w trasie są uprawnieni do odpowiedniego odpoczynku, z wyjątkiem okoliczności określonych w art. 17 ust. 3 lit. f) oraz g).
2. Z zastrzeżeniem zgodności z zasadami ogólnymi odnoszącymi się do ochrony bezpieczeństwa i zdrowia pracowników oraz pod warunkiem że istnieją konsultacje przedstawicieli zainteresowanych pracowników i pracodawców oraz że wysiłki w celu wspierania wszystkich odpowiednich form dialogu społecznego, włącznie z negocjacjami, o ile strony sobie tego zażyczą, Państwa Członkowskie mogą, z przyczyn obiektywnych lub technicznych, lub przyczyn dotyczących organizacji pracy, wydłużyć okres rozliczeniowy określony w art. 16 lit. b) do 12 miesięcy, w odniesieniu do pracowników, którzy wykonują głównie pracę na urządzeniach oddalonych od brzegu.
3. Nie później niż do dnia 1 sierpnia 2005 r. Komisja, po konsultacji z Państwami Członkowskimi oraz partnerami społecznymi na szczeblu europejskim, dokonuje przeglądu stosowania przepisów w odniesieniu do pracowników wykonujących pracę na urządzeniach oddalonych od brzegu z perspektywy zdrowia i bezpieczeństwa w związku z przedstawieniem, o ile istnieje taka potrzeba, właściwych zmian.
Artykuł 21
Pracownicy na pokładach morskich statków rybackich
1. Artykuły 3-6 oraz 8 nie mają zastosowania do pracowników na pokładach morskich statków rybackich pływających pod banderą Państwa Członkowskiego.
Państwa Członkowskie przyjmują jednakże niezbędne środki w celu zapewnienia, że pracownicy na pokładach morskich statków rybackich pływających pod banderą Państwa Członkowskiego są uprawnieni do odpowiedniego odpoczynku oraz do ograniczenia tygodniowego wymiaru czasu pracy do średnio 48 godzin obliczonych w okresie rozliczeniowym nieprzekraczającym 12 miesięcy.
2. W granicach wymienionych w ust. 1 akapit drugi oraz ust. 3 i 4 Państwa Członkowskie przyjmują niezbędne środki w celu zapewnienia, że, utrzymując potrzebę ochrony bezpieczeństwa i zdrowia takich pracowników:
a) wymiar czasu pracy jest ograniczony do maksymalnego wymiaru czasu pracy, którego nie zwiększa się w danym okresie; lub
b) minimalny wymiar odpoczynku przewidziany jest w trakcie danego okresu.
Maksymalny wymiar czasu pracy lub minimalny wymiar odpoczynku są określone w przepisach ustawowych, wykonawczych i administracyjnych lub w układach zbiorowych, lub porozumieniach zawartych między partnerami społecznymi.
3. Ograniczeniem wymiaru czasu pracy lub odpoczynku mogą być:
a) maksymalny wymiar czasu pracy, którego nie wydłuża się:
i) 14 godzin w każdym okresie 24-godzinnym; oraz
ii) 72 godziny w każdym okresie siedmiodniowym;
lub
b) minimalny wymiar odpoczynku, który nie może być krótszy niż:
i) 10 godzin w każdym okresie 24-godzinnym; oraz
ii) 77 godzin w każdym okresie siedmiodniowym.
4. Godziny odpoczynku mogą być podzielone najwyżej na dwie części, spośród których jedna trwa co najmniej sześć godzin, a przerwa między dwoma następującymi po sobie okresami odpoczynku nie może przekraczać 14 godzin.
5. Zgodnie z zasadami ogólnymi ochrony zdrowia i bezpieczeństwa pracowników, oraz z przyczyn obiektywnych lub technicznych, lub przyczyn dotyczących organizacji pracy Państwa Członkowskie mogą zezwolić na wyłączenia, włącznie z ustanowieniem okresów rozliczeniowych, od limitów ustanowionych w ust. 1 akapit drugi oraz ust. 3 i 4. Takie wyłączenia jak najdokładniej spełniają ustanowione normy, ale mogą uwzględniać częstsze lub dłuższe okresy urlopu lub przyznanie urlopu wyrównawczego pracownikom. Takie wyłączenia mogą być przewidziane w drodze:
a) przepisów ustawowych, wykonawczych lub administracyjnych, przewidujących, że istnieją konsultacje, jeżeli to możliwe, przedstawicieli zainteresowanych pracodawców i pracowników oraz że są czynione wysiłki w celu wspierania wszystkich odpowiednich form dialogu społecznego; lub
b) układów zbiorowych lub porozumień między partnerami społecznymi.
6. Kapitan morskiego statku rybackiego ma prawo wymagać od pracowników znajdujących się na pokładzie wykonywania pracy w każdym wymiarze czasu, w przypadku gdy taka praca jest niezbędna do celów bezpośredniego bezpieczeństwa statku, osób znajdujących się na pokładzie lub cargo, lub do celów udzielania pomocy innym statkom lub osobom w sytuacji niebezpieczeństwa na morzu.
7. Państwa Członkowskie mogą przewidzieć, że pracownicy na pokładach morskich statków rybackich, w odniesieniu do których ustawodawstwo krajowe lub praktyka określa, że takim statkom nie zezwala się na działanie w danym okresie roku kalendarzowego, przekraczającym okres jednego miesiąca, biorą urlop wypoczynkowy zgodnie z art. 7 w trakcie tego okresu.
Artykuł 22
Przepisy różne
1. Państwo Członkowskie ma prawo wyboru niestosowania art. 6, przy poszanowaniu zasad ogólnych ochrony bezpieczeństwa i zdrowia pracowników, oraz Państwo Członkowskie zapewnia przyjmowanie niezbędnych środków w celu zapewnienia, że:
a) żaden pracodawca nie wymaga od pracownika pracy w wymiarze przekraczającym 48 godzin w okresie siedmiodniowym, obliczonym jako średnia w odniesieniu do okresu rozliczeniowego, określonego w art. 16 lit. b), chyba że wcześniej otrzymał on umowę pracownika o wykonywaniu takiej pracy;
b) żaden pracownik nie dozna krzywdy ze strony pracodawcy z powodu braku woli zawarcia umowy o wykonywaniu takiej pracy;
c) pracodawca przechowuje uaktualnioną dokumentację o wszystkich pracownikach, którzy wykonują taką pracę;
d) dokumentacja jest do dyspozycji właściwych władz, które mogą, z powodów związanych z bezpieczeństwem i/lub zdrowiem pracowników, zakazać albo ograniczyć możliwość wydłużenia maksymalnego tygodniowego wymiaru czasu pracy;
e) pracodawca dostarcza właściwym organom na ich wniosek informacje o przypadkach, w których umowa została zawarta przez pracowników w celu wykonywania pracy w wymiarze przekraczającym 48 godzin w okresie siedmiodniowym, obliczonym jako średnia w odniesieniu do okresu rozliczeniowego określonego w art. 16 lit. b).
Przed dniem 23 listopada 2003 r. Rada, na podstawie wniosku Komisji wraz ze sprawozdaniem z szacunków, ponownie bada przepisy niniejszego artykułu oraz decyduje, jakie działania podjąć.
2. Państwa Członkowskie mają prawo wyboru, w odniesieniu do stosowania art. 7, zastosowania okresu przejściowego nie dłuższego jednak niż trzy lata, począwszy od dnia 23 listopada 1996 r., pod warunkiem że podczas tego okresu przejściowego:
a) każdy pracownik otrzymuje trzytygodniowy płatny urlop wypoczynkowy zgodnie z warunkami do nabycia uprawnień do, oraz przyznania, takiego urlopu, przewidzianego w ustawodawstwie krajowym i/lub praktyce; oraz
b) trzytygodniowy okres corocznego płatnego urlopu wypoczynkowego nie może być zastąpiony wypłatą ekwiwalentu pieniężnego, z wyjątkiem przypadku gdy stosunek pracy ulega rozwiązaniu.
3. W przypadku gdy Państwa Członkowskie umożliwiają sobie stosowanie prawa wyboru przewidzianego w niniejszym artykule, niezwłocznie powiadamiają o tym Komisję.
ROZDZIAŁ 6. PRZEPISY KOŃCOWE
Artykuł 23
Poziom bezpieczeństwa
Bez uszczerbku dla prawa Państw Członkowskich do tworzenia w świetle zmieniających się okoliczności innych przepisów ustawowych, wykonawczych oraz umownych w odniesieniu do czasu pracy, tak długo jak minimalne wymagania przewidziane w niniejszej dyrektywie są spełnione, wprowadzenie w życie niniejszej dyrektywy nie stanowi odpowiedniej podstawy do zmniejszania ogólnego poziomu ochrony przyznanej pracownikom.
Artykuł 24
Sprawozdania
1. Państwa Członkowskie przekazują Komisji teksty przepisów prawa krajowego przyjętych w dziedzinach objętych niniejszą dyrektywą.
2. Państwa Członkowskie co pięć lat przedkładają Komisji sprawozdanie z praktycznego wprowadzania w życie przepisów niniejszej dyrektywy, określając stanowiska partnerów społecznych.
Komisja informuje Parlament Europejski, Radę, Europejski Komitet Ekonomiczno-Społeczny i Komitet Doradczy ds. Bezpieczeństwa, Higieny i Ochrony Zdrowia w Miejscu Pracy.
3. Co pięć lat, poczynając od dnia 23 listopada 1996 r., Komisja przedkłada Parlamentowi Europejskiemu, Radzie oraz Europejskiemu Komitetowi Ekonomiczno-Społecznemu sprawozdanie w sprawie stosowania niniejszej dyrektywy, biorąc pod uwagę art. 22 i 23 oraz ust. 1 i 2 niniejszego artykułu.
Artykuł 25
Przegląd stosowania przepisów w odniesieniu do pracowników na pokładach morskich statków rybackich
Nie później niż do dnia 1 sierpnia 2009 r. Komisja, po konsultacji Państw Członkowskich oraz partnerów społecznych na szczeblu europejskim, dokonuje przeglądu stosowania przepisów w odniesieniu do pracowników na pokładach morskich statków rybackich oraz w szczególności bada, czy te przepisy są właściwe, w szczególności w odniesieniu do zdrowia i bezpieczeństwa w związku z przedstawieniem odpowiednich zmian, o ile jest to niezbędne.
Artykuł 26
Przegląd stosowania przepisów w odniesieniu do pracowników zaangażowanych w przewóz pasażerów
Nie później niż do dnia 1 sierpnia 2005 r. Komisja, po konsultacji Państw Członkowskich oraz partnerów społecznych na szczeblu europejskim, dokonuje przeglądu stosowania przepisów w odniesieniu do pracowników zaangażowanych w przewóz pasażerów w ramach zwykłych miejskich usług transportowych, w związku z przedstawieniem, jeżeli istnieje taka potrzeba, właściwych zmian w celu zapewnienia spójnego i odpowiedniego radzenia sobie z trudnościami w sektorze.
Artykuł 27
Uchylenie
1. Uchyla się dyrektywę 93/104/WE, zmienioną dyrektywami wymienionymi w części A załącznika I, bez uszczerbku dla zobowiązań Państw Członkowskich w odniesieniu do terminów transpozycji ustanowionych w części B załącznika I.
2. Odniesienia do uchylonej dyrektywy traktuje się tak jak odniesienia do niniejszej dyrektywy i odczytuje zgodnie z tabelą korelacji, określoną w załączniku II.
Artykuł 28
Wejście w życie
Niniejsza dyrektywa wchodzi w życie z dniem 2 sierpnia 2004 r.
Artykuł 29
Adresaci
Niniejsza dyrektywa skierowana jest do Państw Członkowskich.
Sporządzono w Brukseli, dnia 4 listopada 2003 r.
W imieniu Parlamentu Europejskiego
P. Cox
Przewodniczący
W imieniu Rady
G. Tremonti
Przewodniczący
[1] Dz.U. C 61 z 14.3.2003, str. 123.
[2] Opinia Parlamentu Europejskiego z dnia 17 grudnia 2002 r. (dotychczas nieopublikowana w Dzienniku Urzędowym) oraz decyzja Rady z dnia 22 września 2003 r.
[3] Dz.U. L 307 z 13.12.1993, str. 18. Dyrektywa zmieniona dyrektywą 2000/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady (Dz.U. L 195 z 1.8.2000, str. 41).
[4] Dz.U. L 183 z 29.6.1989, str. 1.
[5] Dz.U. L 167 z 2.7.1999, str. 33.
--------------------------------------------------
ZAŁĄCZNIK I
CZĘŚĆ A UCHYLONA DYREKTYWA I ZMIANY DO NIEJ
(Artykuł 27)
Dyrektywa Rady 93/104/WE | (Dz.U. L 307 z 13.12.1993, str. 18) |
Dyrektywa 2000/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady | (Dz.U. L 195 z 1.8.2000, str. 41) |
CZĘŚĆ B OSTATECZNE TERMINY TRANSPOZYCJI DO PRAWA KRAJOWEGO
(Artykuł 27)
Dyrektywa | Termin transpozycji |
93/104/WE | 23 listopada 1996 r. |
2000/34/WE | 1 sierpnia 2003 r. |
--------------------------------------------------
ZAŁĄCZNIK II
TABELA KORELACJI
Dyrektywa 93/104/WE | Niniejsza dyrektywa |
art. 1-5 | art. 1-5 |
art. 6 wyrazy wstępne | art. 6 wyrazy wstępne |
art. 6 ust. 1 | art. 6 lit. a) |
art. 6 ust. 2 | art. 6 lit. b) |
art. 7 | art. 7 |
art. 8 wyrazy wstępne | art. 8 wyrazy wstępne |
art. 8 ust. 1 | art. 8 lit. a) |
art. 8 ust. 2 | art. 8 lit. b) |
art. 9, 10 i 11 | art. 9, 10 i 11 |
art. 12 wyrazy wstępne | art. 12 wyrazy wstępne |
art. 12 ust. 1 | art. 12 lit. a) |
art. 12 ust. 2 | art. 12 lit. b) |
art. 13, 14 i 15 | art. 13, 14 i 15 |
art. 16 wyrazy wstępne | art. 16 wyrazy wstępne |
art. 16 ust. 1 | art. 16 lit. a) |
art. 16 ust. 2 | art. 16 lit. b) |
art. 16 ust. 3 | art. 16 lit. c) |
art. 17 ust. 1 | art. 17 ust. 1 |
art. 17 ust. 2 wyrazy wstępne | art. 17 ust. 2 |
art. 17 ust. 2 pkt 1 | art. 17 ust. 3 lit. a)-e) |
art. 17 ust. 2 pkt 2 | art. 17 ust. 3 lit. f)-g) |
art. 17 ust. 2 pkt 3 | art. 17 ust. 4 |
art. 17 ust. 2 pkt 4 | art. 17 ust. 5 |
art. 17 ust. 3 | art. 18 |
art. 17 ust. 4 | art. 19 |
art. 17a ust. 1 | art. 20 ust. 1 akapit pierwszy |
art. 17a ust. 2 | art. 20 ust. 1 akapit drugi |
art. 17a ust. 3 | art. 20 ust. 2 |
art. 17a ust. 4 | art. 20 ust. 3 |
art. 17b ust. 1 | art. 21 ust. 1 akapit pierwszy |
art. 17b ust. 2 | art. 21 ust. 1 akapit drugi |
art. 17b ust. 3 | art. 21 ust. 2 |
art. 17b ust. 4 | art. 21 ust. 3 |
art. 17b ust. 5 | art. 21 ust. 4 |
art. 17b ust. 6 | art. 21 ust. 5 |
art. 17b ust. 7 | art. 21 ust. 6 |
art. 17b ust. 8 | art. 21 ust. 7 |
art. 18 ust. 1 lit. a) | |
art. 18 ust. 1 lit. b) ppkt i) | art. 22 ust. 1 |
art. 18 ust. 1 lit. b) ppkt ii) | art. 22 ust. 2 |
art. 18 ust. 1 lit. c) | art. 22 ust. 3 |
art. 18 ust. 2 | |
art. 18 ust. 3 | art. 23 |
art. 18 ust. 4 | art. 24 ust. 1 |
art. 18 ust. 5 | art. 24 ust. 2 |
art. 18 ust. 6 | art. 24 ust. 3 |
- | art. 25 |
- | art. 26 |
- | art. 27 |
- | art. 28 |
art. 19 | art. 29 |
- | załącznik I |
- | załącznik II |
