Normy zatrudniania pielęgniarek i położnych. Stare, wadliwe rozwiązania w nowej (zawetowanej) ustawie.

Sprawa norm zatrudnienia odżyła na nowo w związku z pracami legislacyjnymi nad przekształceniami własnościowymi w zakładach opieki zdrowotnej. Jak donosiła prasa - związkowcy i samorząd zawodowy naszej grupy zawodowej wyrażali obawy, że dojdzie do redukcji zatrudnienia obsad pielęgniarskich. Powód – minister zdrowia  nie będzie już określał poziomu zatrudnienia pielęgniarek i położnych w szpitalach.

Należy zdać sobie sprawę z tego, że normy zatrudnienia pielęgniarek i położnych nigdy nie zostały określone przez ministra zdrowia. Ustawa o zakładach opieki zdrowotnej z 1997 roku zobowiązała ministra zdrowia i opieki społecznej do określenia w drodze rozporządzenia, tylko sposobu ustalania minimalnych norm zatrudnienia pracowników działalności podstawowej w zakładach opieki zdrowotnej. Podkreślam –  sposobu ustalania minimalnych norm, a nie ich określenia,  natomiast określenie minimalnych norm w poszczególnych zakładach opieki zdrowotnej oddano     w kompetencje ich kierowników. Rozporządzenie w tej sprawie minister wydał w 1999 roku. 

Rozporządzenie określa sposób ustalania minimalnych norm zatrudnienia pielęgniarek i położnych w zakładzie opieki zdrowotnej, w celu zapewnienia „właściwego poziomu udzielanych świadczeń zdrowotnych”, stosownie do stanu zdrowia pacjentów i potrzeb pielęgnacyjnych. Pojęcie „właściwy poziom udzielanych świadczeń zdrowotnych” nie zostało w rozporządzeniu zdefiniowane.

Analiza zapisów rozporządzenia doprowadza do wniosku, że jest to regulacja nie majaca żadnej mocy sprawczej. Powód?

Po pierwsze: konia z rzędem temu, kto potrafi zdefiniować pojęcie „właściwy poziom udzielanych świadczeń zdrowotnych”. Jaki jest „właściwy poziom udzielanych świadczeń zdrowotnych” przez pielęgniarki np. na liczącym 50 łóżek oddziale chirurgicznym? Jedna czy dwie, a może trzy pielęgniarki na dyżurze to „właściwy poziom udzielanych świadczeń zdrowotnych”? Może jednak jedna, a dwie na „dyżurze pod telefonem”.

Po drugie: zawarte w rozporządzeniu wzory na określenie minimalnych norm nie mają żadnego sensu skoro wynik, który powinien zostać osiągnięty jest nie do określenia z powodu niezdefiniowanego pojęcia „właściwy poziom udzielanych świadczeń zdrowotnych”.

Ponadto przedmiotowe rozporządzenie  uzależniło życie i bezpieczeństwo zdrowotne pacjentów od decyzji kierowników poszczególnych zakładów opieki zdrowotnych, którym przyznano kompetencje ustalania norm.

Powyższe zagadnienie szeroko opisałem w nr 6. Gazety Pielęgniarek i Położnych w artykule pt.  Fakty i mity – normy zatrudnienia pielęgniarek i położnych.

W takim niejednoznacznym stanie prawnym posłowie przystapili do prac nad nową ustawą o zakładach opieki zdrowotnej. I tutaj nastąpił niespodziewany rozwój sytuacji: posłowie dotychczasowe wadliwe zapisy dotyczące zagadnienia norm zatrudniania pielęgniarek i położnych usunęli, nie wprowadzając w ich miejsce żadnych innych zapisów.

Dopiero podczas III czytania ustawy wprowadzono do projektu zapisy dotyczące norm zatrudniania pielęgniarek i położnych. Tak samo wadliwe jak dotychczas obowiązujace.

Należy zadać sobie pytanie, czy kierownik zakładu opieki zdrowotnej to odpowiedni poziom kompetencyjny dla ustalania minimalnych norm zatrudnienia pielęgniarek  i położnych? Odpowiedź jest tylko jedna: NIE!

To zagadnienie było przedmiotem wystąpienia w dniu 3 listopada br. redakcji Gazety i Portalu Pielęgniarek i Położnych do NIPiP oraz OZZPIP w sprawie potrzeby racjonalnego uregulowania kwestii norm zatrudnienia w nowej ustawie o zoz.

Adresaci tego wystąpienia nie odpowiedzieli pisemnie na nasze stanowisko.

Wnioski: Ministerstwo Zdrowia powinno zostać zobligowane ustawowo do określenia rozporządzeniem minimalnych norm zatrudnienia pielęgniarek i położnych.  Kierownicy zakładów opieki zdrowotnej na podstawie tego rozporządzenia winni określić normy w poszczególnych jednostkach organizacyjnych zakładów opieki zdrowotnej, wynikające ze specyfiki  tych jednostek. ,,Zakładowe normy” winny stanowić załącznik do umowy z NFZ, a ich realizacja podlegać stałej kontroli organów uprawnionych do nadzoru nad zakładami opieki zdrowotnej.

Poniżej cutujemy fragment ustawy o zakładach opieki zdrowotnej, który stanowi o normach zatrudniania pielęgniarek i położnych:

USTAWA

z dnia 6 listopada 2008 r.

o zakładach opieki zdrowotnej

- wyciąg -

Art. 16.

1. Zakład opieki zdrowotnej jest zobowiązany stosować minimalne normy zatrudnienia pielęgniarek i położnych w zakładzie opieki zdrowotnej.

2. Minister właściwy do spraw zdrowia, po zasięgnięciu opinii Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych oraz reprezentatywnych związków zawodowych, określi, w drodze rozporządzenia, sposób ustalania minimalnych norm zatrudnienia pielęgniarek i położnych w zakładach opieki zdrowotnej, mając na celu zapewnienie właściwej jakości i dostępności świadczeń zdrowotnych.

3. Minister właściwy do spraw zdrowia dokonuje corocznej oceny sposobu realizacji obowiązku, o którym mowa w ust. 1, w trybie określonym w art. 77.

Zobacz cały projekt ustawy . . .

Powyższe regulacje prawne prezydent RP zawetował w dniu 26 listopada 2008 roku.

Redakcja Portalu i Gazety

Pielęgniarek i Położnych

Mariusz Mielcarek

22 listopada 2008 roku

Zobacz także:

Nie dajmy się - sprawa w szpitalu w Drawsku Pomorskim

Aktualności według działów - normy zatrudnienia pielęgniarek i położnych

Interpelacje posłów i senatorów według działów - normy zatrudniania 

Obowiązujące regulacje prawne - normy zatrudniania pielęgniarek i położnych


 Nie masz czasu codziennie zaglądać na Portal Pielęgniarek i Położnych?Cry

  Mamy dla Ciebie praktyczne rozwiązanie!Smile