Kapitalny przykład na poziom świadomości w zakresie postrzegania zawodu pielęgniarki przez ministerstwo zdrowia. Urzędnicy tego resortu nie mieli świadomości jakie konsekwencje przyniesie zamiana określenia "pielęgniarka instrumentariuszka" na "pielęgniarka specjalistka pielęgniarstwa operacyjnego˝. Zobacz komentarz redakcyjny!

Pielęgniarstwo polskie.

Portal Pielęgniarek i Położnych w 2011 roku to:

3 mln odsłon,

milion odwiedzin,

430 000 unikalnych użytkowników.

Jaki jest

Interpelacja do ministra zdrowia
w sprawie odsunięcia pielęgniarek bez specjalizacji operacyjnej od asystowania przy zabiegach usuwania zaćmy

Szanowny Panie Ministrze! Jednym z najistotniejszych problemów nękających polską służbę zdrowia są długie kolejki oczekujących na wizyty i zabiegi. Niestety, resort zdrowia nie podejmuje działań mających na celu rozwiązanie tej kłopotliwej kwestii, a wręcz przeciwnie swoimi decyzjami powoduje jeszcze większą liczbę pacjentów czekających w kolejkach, bowiem takiego rodzaju efekt niewątpliwie wywoła odsunięcie pielęgniarek bez specjalizacji operacyjnej od asystowania przy zabiegach usuwania zaćmy. W związku z powyższym wiele szpitali borykających się z niedoborami kadrowymi spowodowanymi faktem, że pielęgniarek operacyjnych jest dużo mniej niż zwykłych instrumentariuszek, będzie pozbawionych możliwości przeprowadzenia znacznej ilości operacji zaćmy. Na 200 tys. aktywnych zawodowo pielęgniarek kwalifikacje uprawniające do asystowania przy operacjach posiada jedynie 865 z nich.
Pielęgniarki nieposiadające odpowiednich uprawnień do instrumentowania podczas zabiegów mają możliwość podniesienia swoich kwalifikacji, jednak droga ta jest usiana przeszkodami, gdyż tego rodzaju kurs to wydatek rzędu 6 tys. zł. Co więcej, jest to szkolenie trwające 2 lata. Jeśli pielęgniarka pracuje na etacie, jest jej udzielany na ten czas urlop szkoleniowy, jednak w przypadku pielęgniarki kontraktowej nie ma takiej możliwości. Środowisko medyczne nie kryje oburzenia w związku z decyzją resortu. Jego przedstawiciele zgodnie twierdzą, iż doświadczenie zwykłych instrumentariuszek jest w pełni satysfakcjonujące i bezsprzecznie pozwala im na branie udziału w zabiegach usuwania zaćmy. Lekarze są przeciwni zarówno samemu pomysłowi, jak i czasowi zapowiadania zmian, tj. tuż przed kontraktowaniem, bowiem tego typu sytuacja prowadzi do odrzucania ofert szpitali przez Narodowy Fundusz Zdrowia. Taki los spotkał m.in. największy ośrodek leczenia zaćmy znajdujący się w Katowicach.
Szanowny Panie Ministrze! Proszę o odpowiedź na następujące pytania:

1. Dlaczego pielęgniarki nieposiadające specjalizacji operacyjnej mają być odsuwane od asystowania przy zabiegach usuwania zaćmy, skoro ich bardzo duże doświadczenie w tej kwestii jak dotąd pozwalało im na sprawne i efektywne uczestnictwo w tego rodzaju zabiegach?

2. Czy w związku z brakiem możliwości instrumentowania pielęgniarek bez specjalizacji operacyjnej podczas zabiegów nastąpią jakiekolwiek zmiany w zakresie podnoszenia rzeczonych kwalifikacji mające na celu ułatwienie ich zdobycia?

3. Z jakiego powodu innego rodzaju zabiegi, w tym nawet skomplikowane operacje kardiologiczne, mogą według resortu dalej być przeprowadzane przy asyście zwykłych instrumentariuszek, natomiast w przypadku zabiegów usuwania zaćmy jest to niemożliwe?

4. Dlaczego zapowiedź zmian została ogłoszona na kilka tygodni przed podpisywaniem kontraktów z NFZ, podczas gdy tego typu modyfikacje winny być ogłaszane z kilkuletnim wyprzedzeniem?
Z poważaniem
Poseł Łukasz Zbonikowski
Włocławek, dnia 20 grudnia 2011 r.

Odpowiedź podsekretarza stanu w Ministerstwie Zdrowia - z upoważnienia ministra - na interpelację w sprawie odsunięcia pielęgniarek bez specjalizacji operacyjnej od asystowania przy zabiegach usuwania zaćmy

Szanowna Pani Marszałek! W związku z interpelacją pana Łukasza Zbonikowskiego, posła na Sejm RP, przekazaną przy piśmie pana Jerzego Wenderlich, wicemarszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej, z dnia 30 grudnia 2011 r., znak: SPS-023-682/11, w sprawie odsunięcia pielęgniarek bez specjalizacji operacyjnej od asystowania przy zabiegach usuwania zaćmy, uprzejmie proszę o przyjęcie następujących wyjaśnień.
Przepisy rozporządzenia ministra zdrowia z dnia 15 września 2011 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu leczenia szpitalnego (Dz. U. Nr 202, poz. 1191), w części dotyczącej leczenia zaćmy i jaskry, dookreślono, w oparciu o wypracowane przez zespół powołany zarządzeniem ministra zdrowia z dnia 17 lutego 2011 r. w celu przygotowania standardów kwalifikacyjnych i terapeutycznych w dziedzinie okulistyki - leczenie zaćmy.
Jednocześnie uprzejmie informuję, iż projekt ww. rozporządzenia określał wymóg realizacji przedmiotowych zabiegów przy udziale ˝pielęgniarki instrumentariuszki˝. Intencją wprowadzenia przedmiotowego wymogu było zapewnienie realizacji zabiegów związanych z leczeniem zaćmy i jaskry przez pielęgniarkę przygotowaną w ramach kształcenia podyplomowego do instrumentowania zabiegów okulistycznych operacyjnych bez względu na rodzaj kształcenia.
W ramach konsultacji społecznych zgłoszono uwagę, zgodnie z którą ˝pielęgniarkę instrumentariuszkę˝ zastąpiono ˝pielęgniarką specjalistką pielęgniarstwa operacyjnego˝. Przedmiotowa zmiana stanowi niezamierzone zawężenie wymogu w kwestii kwalifikacji pielęgniarki.
Jednocześnie uprzejmie informuję, iż podjęte zostały działania mające na celu zabezpieczenie ciągłości udzielania oraz dostępności świadczeń opieki zdrowotnej z przedmiotowego zakresu poprzez aneksowanie na okres od 1 do 31 stycznia 2012 r. umów w rodzaju leczenie szpitalne z przedmiotowego zakresu, jak również przeprowadzenie dodatkowych postępowań w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, zgodnie z art. 161b ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. oświadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2008 r. Nr 164, poz. 1027, z późn. zm.), mające na celu zabezpieczenie dostępności ww. świadczeń na tym samym poziomie. Natomiast wprowadzenie zmian w ww. rozporządzeniu, stosownie do zapisów art. 147 ww. ustawy, stanowiącym, że warunki wymagane od świadczeniodawców nie podlegają zmianie w toku postępowania, będzie możliwe po zakończeniu postępowań w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń w zakresie leczenia szpitalnego.
Z poważaniem
Podsekretarz stanu
Marek Haber
Warszawa, dnia 16 stycznia 2012 r. 

Komentarz redakcyjny Portalu Pielęgniarek i Położnych

Panie wiceministrze! Może wystarczyło (by uniknąć kolejnego zamieszania) po prostu powołać w skład zespołu "do przygotowania standardów kwalifikacyjnych i terapeutycznych w dziedzinie okulistyki – leczenie zaćmy" - pielęgniarkę! Powołano  osoby z tytułami: profesora, doktora, lekarza. Osoby z tytułem zawodowym pielęgniarka - NIE! Dlaczego? Dlaczego pański resort nie ma w zwyczaju powoływania przedstawicieli naszego środowiska zawodowego w skład licznych zespołów tworzonych zarządzeniem ministra zdrowia?  Pisze pan w odpowiedzi na interpelację: "przedmiotowa zmiana stanowi niezamierzone zawężenie wymogu w kwestii kwalifikacji pielęgniarki". Mam nadzieję, że "niezamierzone zawężenie" nie wynika z braku znajomości elementarnych zagadnień w zakresie wykonywania zawodu pielęgniarki przez urzędników pańskiego resortu, w tym Departamentu Pielęgniarek i Położnych. A powyższe nie jest wypadkową braku szacunku dla profesji jaką stanowi pielęgniarstwo!

Mariusz Mielcarek

Zobacz także inny przykład radosnej twórczości ministerstwa zdrowia:

4 stycznia 2012 roku - Zaprezentowane przez polski resort zdrowia nowe spojrzenie na kwestię śmierci pacjenta będzie miało zapewne ogromny wpływ na naszą praktykę zawodową, ale także na światową medycynę. Czas na korektę medycznych podręczników!