Czy teza postawiona przez ministerstwo zdrowia ma swoje potwierdzenie w realiach dotyczących zatrudniania pielęgniarek?
Ministerstwo zdrowia przedstawiło projekt ustawy, w której mają zostać wprowadzone nowe zasady zatrudniania pielęgniarek. Poniżej publikujemy fragment uzasadnienia do wprowadzenia (ustawowych) regulacji w zakresie polityki kadrowej wobec pielęgniarek. Natomiast w dniu jutrzejszym przedstawimy konkretne rozwiązania legislacyjne, które mają dotyczyć nowych zasad zatrudniania pracowników medycznych, w tym pielęgniarek i położnych.
„Najistotniejszą zmianą o charakterze systemowym wprowadzaną w projektowanej ustawie jest uregulowanie zasad zatrudniania i wynagradzania osób wykonujących zawody medyczne, zwanych dalej „pracownikami medycznymi”, w zakresie, w jakim osoby te uczestniczą w udzielaniu świadczeń opieki zdrowotnej przez świadczeniodawców związanych umowami o udzielanie takich świadczeń z Narodowym Funduszem Zdrowia, zwanym dalej „NFZ”.
Jednym z głównych problemów polskiego systemu opieki zdrowotnej i istotnym źródłem dysfunkcji tego systemu są ograniczone zasoby kadrowe. Zgodnie z najnowszym raportem Komisji Europejskiej „State of Health in the EU – Poland – Country Health Profile 2025” Rzeczypospolita Polska znajduje się w grupie państw członkowskich Unii Europejskiej o najniższym wskaźniku liczby lekarzy (6 miejsce od końca) i pielęgniarek (4 miejsce od końca) w przeliczeniu na 1000 mieszkańców.
Taki stan rzeczy prowadzi do patologicznych zjawisk, mających swoje źródło w dysproporcji pozycji negocjacyjnej pracowników medycznych (przede wszystkim lekarzy i pielęgniarek) i świadczeniodawców opieki zdrowotnej, na niekorzyść tych ostatnich.
Powszechną cechą polskiego systemu opieki zdrowotnej stało się zjawisko zatrudniania pracowników medycznych w wielu podmiotach leczniczych jednocześnie, na niewielką część etatu/równoważnika etatu oraz zjawisko wzajemnego przelicytowywania się świadczeniodawców w poszukiwaniu brakujących kadr medycznych.
Prowadzi to nie tylko do niekontrolowanego wzrostu wysokości stawek oferowanych pracownikom medycznym (w tym zwłaszcza lekarzom z poszukiwanymi specjalizacjami zatrudnianym na podstawie umów cywilnoprawnych, niejednokrotnie u wielu świadczeniodawców jednocześnie, w niewielkim wymiarze czasu pracy), ale jednocześnie pociąga za sobą także negatywne konsekwencje z punktu widzenia zapewniania ciągłości opieki nad pacjentem oraz jego bezpieczeństwa.
Powyższa sytuacja wymaga pilnej interwencji ustawodawcy, zmierzającej do uregulowania zasad zatrudniania pracowników medycznych w podmiotach leczniczych udzielających świadczeń opieki zdrowotnej w ramach umów z NFZ, w celu ograniczenia dalszej inflacji kosztów tych świadczeń, jako pochodnej niekontrolowanego wzrostu wysokości wynagrodzeń pracowników medycznych, jak również w celu poprawy jakości i dostępności świadczeń opieki zdrowotnej.
Projekt ustawy przewiduje wprowadzenie w ustawie z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2025 r. poz. 1461, z późn. zm.), zwanej dalej „ustawą o świadczeniach”, nowego artykułu 132aa, zawierającego szereg regulacji określających zasady zatrudniania pracowników medycznych udzielających świadczeń zdrowotnych objętych umową z NFZ, zarówno w ramach stosunku pracy jak i na podstawie umów cywilnoprawnych”. (…)
Ciąg dalszy nastąpi…
