Zobacz wykaz dodatkowych czynności, które zostały przydzielone pielęgniarkom z tytułem magistra i specjalisty.

Fragment uzasadnienia do wyroku Sądu Rejonowego z sierpnia 2025 roku. 
Pierwszą część poniższego uzasadnienia opublikowaliśmy w artykule pt. Sąd: wynagrodzenia pielęgniarek zróżnicowane ze względu na wykształcenie nie jest nierównym traktowaniem w zatrudnieniu.

Dodatkowo, w realiach sprawy należało wziąć pod uwagę fakt, że pozwany szpital przedsięwziął szereg działań, aby zapobiec dyskryminacji płacowej i jednocześnie zrealizować normy zapisane w ustawie. Od początku sierpnia 2022 roku pozwany szpital zmienił zakresy obowiązków pielęgniarkom i położnym posiadającym tytuł magistra i specjalizację zatrudnionym na stanowisku specjalisty. 

Następnie, w marcu 2024 roku  wywieszono tabele z podziałem czynności personelu pielęgniarskiego i położniczego w zależności od zajmowanego stanowiska. Pielęgniarkom i położnym z tytułem magistra i specjalizacją zaszeregowanym do grupy 2 przydzielono dodatkowe czynności m. in. udział w kształceniu podyplomowym pielęgniarek i położnych, prowadzenie szkoleń wewnątrzoddziałowych dotyczących tematyki specjalistycznej – specyficznej dla danego oddziału, współtworzenie procedur, standardów, instrukcji obowiązujących w szpitalu charakterystycznych dla danego oddziału/zakładu/bloku operacyjnego, współudział w procesie adaptacji nowo przyjętego pracownika, przeprowadzanie wewnętrznych konsultacji pielęgniarskich/położniczych w oddziałach/zakładach, współtworzenie katalogu diagnoz pielęgniarskich/położniczych, nadzór nad kompletnością i poprawnością działania powierzonego sprzętu (m.in. respiratorów, pomp infuzyjnych, kardiomonitorów inkubatorów), prowadzenie konsultacji pielęgniarsko – położniczych na terenie szpitala, prowadzenie porad laktacyjnych na oddziale, w poradni oraz na terenie szpitala, nadzór nad dystrybucją szczepionek, prowadzenie statystyk w tym zakresie, a także realizacja programu profilaktyki zakażeń RSV oraz nadzór nad prawidłowym rozchodem preparatu Synagis. 

W dniach od 13 do 27 czerwca 2024 roku Dyrektor (niezależnie od motywów, które przyświecały wydaniu takiej decyzji) powołał w drodze zarządzenia specjalistyczne zespoły pielęgniarskie, położnicze i pielęgniarsko – położnicze, w skład których weszły pielęgniarki bądź położne – specjaliści/specjalistki z poszczególnych oddziałów.

Biorąc pod uwagę powyższe, Sąd Rejonowy stoi na stanowisku, że pracodawca biernie legitymowany w sprawie o nierówne traktowanie w zatrudnieniu na zasadzie 18 3d k.p. nie działał w sposób bezprawny. Podjął niezbędne działania, aby przeciwdziałać dyskryminacji płacowej – art. 94 pkt 2b k.p. i realizował normy ustawy – w zakresie najniższego wynagrodzenia zasadniczego pielęgniarek – bezwzględnie obowiązujące. 

Jeśli, zdaniem strony powodowej doszło do naruszenia zasady równego traktowania w sferze płac przez ustawodawcę to jedyną drogą jest rozpatrywanie tej kwestii w drodze określenia zgodności norm ustawowych z Konstytucją, nie w trybie odpowiedzialności odszkodowawczej pracodawcy. Brak jest również możliwości zastosowania 18 § 3 k.p., zgodnie z którym postanowienia umów o pracę i innych aktów, na podstawie których powstaje stosunek pracy, naruszające zasadę równego traktowania w zatrudnieniu są nieważne. 

Zamiast takich postanowień stosuje się odpowiednie przepisy prawa pracy, a w razie braku takich przepisów – postanowienia te należy zastąpić odpowiednimi postanowieniami niemającymi charakteru dyskryminacyjnego. W tym miejscu warto odwołać się do uzasadnienia projektu ustawy o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych „przepis art. 5 projektu ustawy (…) stanowi (…) wzmocnienie normy prawnej wynikającej z art. 78 Kodeksu pracy, a zobowiązującej pracodawcę do kształtowania wynagrodzenia pracowników z uwzględnieniem wskazanych w tym przepisie kryteriów. Podwyższając wynagrodzenia zasadnicze pracowników medycznych posiadających wyższe kwalifikacje, kierownik podmiotu leczniczego powinien zatem zweryfikować również poziom wynagrodzeń pozostałych pracowników podmiotu leczniczego – tak aby ich wynagrodzenie odpowiadało w szczególności rodzajowi wykonywanej pracy i kwalifikacjom wymaganym przy jej wykonywaniu, a także uwzględniało ilość i jakość świadczonej pracy. Regulacja w zaproponowanym brzmieniu miała służyć zapobieganiu dysproporcjom płacowym w obrębie podmiotu leczniczego oraz zabezpieczeniu prawa pracowników, tak medycznych, jak i niemedycznych, do kształtowania ich wynagrodzeń zgodnie z ogólnymi dyrektywami prawa pracy.” 

Projektodawca stwierdził również, że „zgodnie z projektem ustawy wysokość najniższego wynagrodzenia zasadniczego przysługującego pracownikom wykonującym zawód medyczny zatrudnionym na poszczególnych kategoriach stanowisk pracy będzie uzależniona od poziomu wykształcenia wymaganego na stanowisku pracy, na którym zatrudniony jest dany pracownik (wykształcenie na poziomie wyższym, średnim, posiadanie specjalizacji). Rozwiązanie takie wiąże więc najniższe wynagrodzenie w danej grupie z zakresem obowiązków, które wykonywane są na określonym stanowisku. Określenie w projekcie ustawy docelowej wysokości najniższych wynagrodzeń zasadniczych oraz wzajemnych relacji pomiędzy wynagrodzeniami dla poszczególnych kategorii zawodowych pracowników medycznych w żadnym miejscu nie wyłącza ogólnych przepisów prawa pracy normujących zasady ustalania wynagrodzenia za pracę, w tym zakłada możliwość różnicowania wysokości wynagrodzeń poszczególnych pracowników w zależności od posiadanego doświadczenia zawodowego, np. stażu pracy, dodatkowych kwalifikacji.” 

Należy uznać, że kompetencje formalne mają znaczenie dla zakresu uprawnień i obowiązków oraz znaczenie dla sytuacji pracodawcy (z uwagi na stopień referencyjności i kontraktów z NFZ).

Zdaniem Sądu Rejonowego, z pełnym przekonaniem należy też stwierdzić, że różnicując wynagrodzenia powódki i pielęgniarek/położnych z wyższym wykształceniem i specjalizacją pracodawca kierował się obiektywnymi powodami – art. 18 3b § 1 k.p. W tym stanie rzeczy w ocenie Sądu, roszczenie powódki o wypłatę odszkodowania z tytułu naruszenia zasad równego traktowania w zatrudnieniu za okres, w którym posiadała jedynie wyższe wykształcenie magisterskie bez specjalizacji podlegało oddaleniu. (…) 

źródło: orzeczenia.ms.gov.pl